Niewidoczny aparat dla dorosłych – jak działa leczenie nakładkami

Coraz więcej dorosłych decyduje się na wyprostowanie zębów. Niektórzy nie mieli aparatu w dzieciństwie, u innych zęby z czasem wróciły na dawne miejsce. Dzięki przezroczystym nakładkom, często nazywanym alignerami, można dziś przejść leczenie ortodontyczne niemal niezauważalne na co dzień. Metoda nie jest jednak dla każdego, a efekt zależy zarówno od planowania, jak i od tego, jak sumiennie przestrzegasz zaleceń. Wyjaśniamy wszystko, co warto wiedzieć.

Czym jest niewidoczny aparat?

Niewidoczny aparat to seria cienkich plastikowych nakładek wykonywanych indywidualnie na podstawie cyfrowego modelu Twoich zębów. Każda nakładka jest ukształtowana nieco bliżej celu końcowego niż poprzednia. Noszona nakładka wywiera lekki, równomierny nacisk na wybrane zęby, a po jednym–dwóch tygodniach zmieniasz ją na kolejną z serii. W ten sposób zęby przesuwają się krok po kroku.

Nakładki są zdejmowane. Zdejmujesz je do jedzenia, picia czegokolwiek poza wodą i mycia zębów. Przez resztę czasu powinny pozostawać na miejscu.

Jakie wady zgryzu można leczyć?

Leczenie nakładkami najlepiej sprawdza się przy łagodnych i umiarkowanych odchyleniach:

• Stłoczenia, gdy zęby nachodzą na siebie lub są obrócone.
• Szpary, czyli przerwy między zębami.
• Zęby, które wróciły na dawne miejsce po wcześniejszym leczeniu ortodontycznym.
• Łagodny tyłozgryz, przodozgryz i zgryz krzyżowy.

Przy dużych wadach zgryzu, mocno obróconych zębach lub gdy trzeba zmienić wzajemne położenie szczęk, aparat stały często daje lepszy i bardziej przewidywalny efekt. W niektórych przypadkach potrzebna jest pomoc specjalisty ortodonty. O tym, która metoda jest odpowiednia dla Ciebie, decyduje badanie.

Jak przebiega leczenie

1. Badanie i ocena

Dentysta bada zęby, dziąsła i zgryz oraz wykonuje zdjęcia rentgenowskie. Przed rozpoczęciem leczenia ortodontycznego zęby i dziąsła muszą być zdrowe. Próchnicę i zapalenie dziąseł leczy się najpierw.

2. Cyfrowe planowanie

Zęby są skanowane lub pobiera się wycisk, a następnie tworzy się cyfrowy plan leczenia. Widać w nim, jak będzie przesuwał się każdy ząb i jaki ma być efekt końcowy. Zanim podejmiesz decyzję, zobaczysz symulację wraz z informacją o liczbie nakładek, szacowanym czasie leczenia i koszcie.

3. Przymiarka nakładek

Gdy nakładki są gotowe, przymierzasz je i uczysz się je zakładać i zdejmować. Często na niektórych zębach mocuje się niewielkie kompozytowe zgrubienia w kolorze zęba, tzw. attachmenty. Poprawiają one trzymanie nakładki i umożliwiają bardziej złożone ruchy zębów. Czasem dentysta zeszlifowuje też kilka dziesiątych milimetra szkliwa między niektórymi zębami, aby zrobić miejsce.

4. Wymiana nakładek i kontrole

Nakładki wymieniasz zgodnie z harmonogramem – zwykle co siedem do czternastu dni – i przychodzisz na kontrole co kilka tygodni. Dentysta sprawdza, czy zęby przesuwają się zgodnie z planem. Jeśli któryś ząb nie nadąża, plan można skorygować dodatkowymi nakładkami.

5. Retencja

Gdy zęby są już prawidłowo ustawione, zaczyna się chyba najważniejszy etap. Zęby zawsze dążą do powrotu na dawne miejsce. Dlatego otrzymujesz retainer: cienki drucik przyklejony od wewnętrznej strony przednich zębów, nakładkę do spania lub oba rozwiązania. Licz się z tym, że retencja jest potrzebna dożywotnio, jeśli efekt ma się utrzymać.

Jak długo to trwa?

Proste korekty przednich zębów mogą zakończyć się w ciągu trzech–sześciu miesięcy. Bardziej rozległe leczenie trwa często od roku do półtora roku. Oprócz sytuacji wyjściowej na czas leczenia najbardziej wpływa to, ile godzin dziennie nosisz nakładki. Jeśli nosisz je krócej niż zalecono, zęby nie podążają za planem, a leczenie się wydłuża.

Czy to boli?

Większość osób odczuwa nacisk i pewną tkliwość w pierwszych dniach z każdą nową nakładką. To znak, że zęby się przesuwają, i zwykle mija po dwóch–trzech dniach. Dobra rada: zmieniaj nakładkę wieczorem, aby pierwsze godziny minęły we śnie. Krawędzie nakładek mogą początkowo uwierać, a mowa może się lekko zmienić w pierwszych dniach, zanim język się przyzwyczai.

Zalety i wady w porównaniu z aparatem stałym

Zalety

• Nakładki są dyskretne i prawie niewidoczne z normalnej odległości rozmowy.
• Możesz myć zęby i nitkować jak zwykle, co zmniejsza ryzyko próchnicy i zapalenia dziąseł w trakcie leczenia.
• Brak ograniczeń w jedzeniu, ponieważ nakładki zdejmuje się do posiłków.
• Mniej nagłych wizyt, bo nie ma drutów ani zamków, które mogłyby się odkleić.

Wady

• Efekt zależy od Twojej dyscypliny. Nakładki w etui nie działają.
• Po każdym posiłku trzeba umyć zęby, zanim ponownie założysz nakładki.
• Niektóre ruchy zębów trudniej uzyskać nakładkami niż aparatem stałym.
• Często zdejmowane nakładki łatwo zgubić. Zawsze przechowuj je w etui.

Jak dbać o nakładki

• Płucz nakładki zimną lub letnią wodą za każdym razem, gdy je zdejmujesz. Gorąca woda może odkształcić plastik.
• Delikatnie czyść je miękką szczoteczką i bezzapachowym mydłem w płynie. Pasta do zębów zawiera środki ścierne, które rysują powierzchnię.
• W nakładkach pij tylko wodę. Kawa, herbata i wino przebarwiają plastik, a słodkie napoje zostają uwięzione przy zębach.
• Nigdy nie zakładaj nakładek bez umycia zębów po posiłku.

Uważaj na nakładki zamawiane przez internet

Istnieją firmy sprzedające nakładki bezpośrednio konsumentom, czasem zupełnie bez badania klinicznego. Przesuwanie zębów to leczenie medyczne. Jeśli odbywa się bez zdjęć rentgenowskich i bez kontroli stanu dziąseł i kości, istnieje ryzyko uszkodzenia korzeni, recesji dziąseł i wad zgryzu, które trudno później naprawić. Rzetelne leczenie zawsze zaczyna się od badania i jest prowadzone z regularnymi kontrolami u dentysty.

Ile kosztuje niewidoczny aparat?

Cena zależy od zakresu leczenia, czyli od liczby potrzebnych nakładek i od tego, czy leczy się jedną, czy obie szczęki. Leczenie ortodontyczne dorosłych ze względów estetycznych zwykle nie jest objęte szwedzkim państwowym dofinansowaniem. Po badaniu, zanim podejmiesz decyzję, zawsze otrzymujesz pisemny kosztorys.

Najczęstsze pytania o niewidoczny aparat

Czy istnieje górna granica wieku?

Nie. Zęby można przesuwać w każdym wieku, o ile dziąsła i kość szczęki są zdrowe.

Czy mogę nosić nakładki, jeśli mam korony lub implanty?

Korony zwykle nie stanowią problemu. Implant jest jednak osadzony w kości i nie można go przesunąć, dlatego leczenie planuje się z jego uwzględnieniem.

Czy mogę jednocześnie wybielać zęby?

Wybielanie wykonuje się zwykle po zakończeniu leczenia ortodontycznego, gdy attachmenty zostały usunięte, a zęby są w ostatecznym położeniu. Więcej przeczytasz w naszym artykule o wybielaniu zębów.

Co zrobić, jeśli zgubię nakładkę?

Skontaktuj się z kliniką. Często można przejść do kolejnej nakładki lub wrócić do poprzedniej, dopóki nie zostanie wykonana nowa.